Phishing uye hutsotsi hwepaInternet zviri kuwedzera njodzi munyika yedu yedhijitari. Kurwiswa kuri kuramba kuchiwedzera uye kunonangana vanhu nemabhizinesi. Sekambani yezvemitemo ine hunyanzvi husingaenzaniswi mucybercrime uye kuchengetedza data, tinopa rutsigiro rwemutemo rwakagadzirirwa kuchengetedza kodzero dzako, kuisa chivimbo uye kusimbiswa muvatengi vedu.
Wakambosangana nehutsotsi kana hutsotsi hwepainternet, kana kuti unoda kuvandudza kuchengetedzeka kwesangano rako? Verenga kuti uone kuti tingakubatsira sei.
Chii chinonzi phishing?
Phishing inzira chaiyo yekubiridzira paInternet umo matsotsi anoedzesera vanhu vanovimbwa navo, vakaita semabhangi kana makambani, kuba ruzivo rwemunhu kana rwemari kubva kune vakabatwa. Izvi zvinowanzoitwa kuburikidza nemaemail, mameseji, kana mawebhusaiti enhema, nechinangwa chekuwana ruzivo rwekupinda, nhamba dzekadhi rechikwereti, kana imwe data inonzwisisika. Phishing inogona kukonzera kuba zvitupa, kurasikirwa nemari, uye kukanganisa zita.
Chii chinonzi chitsotsi painternet?
Chitsotsi paInternet inguva yakafararira kune chero chitsotsi chinoitika paInternet. Izvi zvinotangira pakutengesa zvigadzirwa zvemanyepo kuburikidza nezvitoro zvepamhepo kusvika pakubira mumaakaundi ebhangi uye kurwiswa kweransomware. Aya maitiro ekubiridzira anogona kuva nemhedzisiro inoparadza kune vese vanhu uye mabhizinesi, kuratidza kudiwa kwekukurumidzira kwekuchengetedzwa kwemutemo.
Hunhu hwe phishing meseji
- Kukurumidzira kana kutyisidzira: Mameseji anowanzo gadzira pfungwa yekukurumidzira, senge "akaundi yako yakavharwa" kana "unofanirwa kutora matanho mukati memaawa makumi maviri nemana."
- Zvakanamirwa zvisingatarisirwi kana zvinongedzo: Mameseji ePhishing anowanzo aine zvakanamirwa nemalware kana zvinongedzo kune mawebhusaiti ehutsotsi.
- Mutauro usina kujeka kana usina kururama: Kukanganisa kwezviperengo uye mazita emakambani asina kururama angaratidza kuedza kwe phishing.
Zvinangwa zve phishing uye chitsotsi painternet
- Chitupa chakabiwa: Vanorwisa vanoedza kuwana ruzivo rwemunhu senhamba dzebasa remugari, ruzivo rwekupinda, kana nhamba dzekadhi rechikwereti.
- Umbavha hwemari: Phishing inogona kutungamira mukurasikirwa kwemari kana vanorwisa vawana mukana wekubhengi maakaundi.
- Kuwana makambani network: Kurwiswa kunogona kunanga makambani kuti awane ruzivo rwakadzama rwekambani kana kuisa ransomware.
Zvirongwa zvepamutemo
Phishing inowira pasi peGeneral Data Protection Regulation (AVG) muEurope, zvichireva kuti makambani anosungirwa kuchengetedza data revatengi vavo. Kana pakatyorwa data nekuda kwekubira, makambani anogona kutarisana nefaindi dzinorema kana akaonekwa kuti atora matanho asina kukwana. Pamusoro pezvo, vapari vemhosva vanogona kutongerwa mhosva pasi peComputer Crime Act. Izvi mutemo inoenzanisa phishing nekunyengera uye kubiridzira nenzira dzemagetsi, izvo zvinogona kutungamirira kune zvirango zvakakomba kune vanopara mhosva.
Uri nyajambwa we phishing?
Uri nyajambwa we phishing? Iwe unogona kutora matanho emutemo kuti udzore zvakakuvadzwa kubva kumupari wemhosva, chero achigona kuzivikanwa, kana kubva kusangano risina hanya kana vasina kutora matanho ekuchengetedza akakwana. Law & More inogona kukubatsira neizvi.
Mutoro wekambani uye dziviriro yemutemo kubva pakubirwa padandemutande
Makambani ane basa rekuita akakwana ekuchengetedza matanho kudzivirira phishing uye humwe hutsotsi hwepaInternet. Izvi zvinogona kubva kubva pazviviri-zvinhu chokwadi kusvika kune yekudzidzisa vashandi mukuziva phishing kurwiswa.
Law & More inobatsira makambani ne:
- Kuongorora kutevedza kwemutemo neAVG;
- Kunyora mitemo uye matanho ekudzivirira kubva kuhutsotsi hwepakombiyuta;
- Kudzivirira mhosva yepamutemo kana uchirwiswa.
Ko kambani yako yakasangana nekutyorwa kwekuchengetedza data, kana iwe unoda kuve nechokwadi chekuti bhizinesi rako rakachengetedzwa zvakaringana kubva kune phishing? Tibatei kuti muwane mazano ezvemutemo kuti mofamba sei.
Unogona sei kudzivirira phishing uye chitsotsi painternet?
Kudzivirira kuri nani pane kurapa. Heano mamwe matipi anoshanda ekukubatsira kudzivirira phishing uye chitsotsi painternet:
- Shandisa mapassword akasimba
Sarudza akasiyana, akareba mapassword eakaundi yega yega uye, pazvinogoneka, shandisa password maneja kuti uzvibate. - Zvinhu zviviri-chechokwadi (2FA)
Wedzera imwe dura rekuchengetedza nekumisikidza maviri-chinhu chokwadi pamaakaundi ako. Izvi zvinoita kuti zvinyanye kuomera matsotsi kuwana mukana kunyangwe vachiziva password yako. - Iva wakangwarira nemaemail uye mameseji
Usavhure maemail anofungidzirwa, zvakabatanidzwa kana zvinongedzo. Kana chimwe chinhu chichiita sechakanyanya kunaka kuti chive chokwadi kana kuratidza kukurumidza pasina chikonzero, kungava kuedza kwe phishing. - Tarisa URL yemawebhusaiti
Ita shuwa kuti unongoisa ruzivo rwakavanzika pamawebhusaiti akachengeteka (iyo URL inofanirwa kutanga ne "https"). Phishing mawebhusaiti anogona kutaridzika sesaiti echokwadi, asi diki mutsauko muURL unogona kunge uri mucherechedzo. - Dzidza kuziva phishing
Ita shuwa kuti iwe nevashandi vako makadzidziswa zvakanaka mukuziva kurwiswa kwe phishing. Kugara kudzidziswa cyber kuchengetedza kunogona kuita mutsauko wese. - Shandisa kuchengetedza software
Isa antivirus uye anti-malware software uye uzvichengete zviri-kusvika-zuva kuti udzivirire zvishandiso zvako kubva pakurwiswa necyber.
Kudyidzana kwenyika dzakawanda uye kuoma kwemutemo
Kurwiswa kwePhishing kunowanzo kuyambuka muganhu, izvo zvinoita kuti kutsvaga uye kupomera vapari vemhosva kunetse. Semuenzaniso, vanorwisa vanogona kushandisa maseva mune imwe nyika kutumira maemail kune vakabatwa mune imwe nyika. Panguva imwecheteyo, data rakabiwa rinochengetwa kana kugadziriswa mune imwezve nyika. Sezvo mashandiro ephishing achiitika munyika dzakati wandei, hazviwanzo kujeka kuti ndeipi nyika inoona nezvekuonekwa kana kutongwa.
Masangano epasi rese akadai seInterpol neEuropol anoita basa rakakosha mukuronga mashandiro ekurwisa phishing. Nzira dzemitemo dzepasi rose, dzakaita seEuropean Convention on Mutual Assistance in Criminal Matters, dzinobvumira humbowo kuti hugovane zviri pamutemo pakati penyika.
Kambani yako yakatarisana nekurwiswa kwepasirese phishing? Tinopa rubatsiro rwemutemo mumatare edzimhosva.
Ikozvino zvirikuitika mukubira nekubira painternet
Phishing nzira dziri kuramba dzichichinja. Mamwe maitiro atinoona achibuda:
- Spear-phishing: Kurwiswa kwakanangwa kune chaivo vanhu kana makambani, kazhinji vachishandisa ruzivo rwemunhu kuita kuti kurwiswa kuve kwechokwadi.
- Phishing kuburikidza nesocial media: Vanorwisa vanoshandisa masocial platforms akadai seFacebook neLinkedIn kuita kurwisa kwakanangwa.
- Smishing (SMS Phishing): Kurwiswa kwePhishing pachishandiswa mameseji, kukwezva vabirwa kumawebhusaiti echitsotsi.
Ko kambani yako inoda cyber kuchengetedza zano? Tinogona kukubatsira kurerutsa njodzi dzemutemo.
mhedziso
Phishing uye hutsotsi hwepaInternet huri kuramba huchishanduka uye hunotyisa kune vanhu nemabhizinesi. Izvo zvakakosha kuti uzive nzira yekuzvidzivirira zviri pamutemo uye kuti ndeapi matanho ekutora kana iwe wave mutambudzi. Kambani yedu yezvemitemo yakagadzirira kukubatsira nhanho dzese dzenzira, kubva pakudzivirira kusvika pakuita zvemutemo kune matsotsi epamhepo.
Bata nesu nhasi kuti tidzidze kuti tingakubatsira sei kuchengetedza kodzero dzako uye kusimbisa kuchengetedzeka kwako.